Mantarlı domates sosu, mutfakta çok yönlü olarak kullanılabilen, lezzeti güçlü ve yapımı oldukça pratik soslardan biridir. Taze domatesin doğal asiditesi ile mantarın yoğun aroması birleştiğinde ortaya hem dengeli hem de iştah açıcı bir tat çıkar. Özellikle makarna, köfte, et ve tavuk yemekleriyle uyumlu olan bu sos, sade yemekleri bile tek başına zenginleştirebilecek güce sahiptir. Evde hazırlanması sayesinde katkı maddesi içermez ve damak zevkine göre kolayca uyarlanabilir.
Bu sosun en güzel yönlerinden biri, farklı mantar türleriyle hazırlanabilmesi ve baharatlarla çeşitlendirilebilmesidir. Kültür mantarıyla daha hafif bir tat elde edilirken, istiridye veya kestane mantarı kullanıldığında sos çok daha derin ve aromatik bir karakter kazanır. Uzun süre kısık ateşte pişirildiğinde domatesin lezzeti yoğunlaşır, mantarlar sosun içine tamamen karışarak pürüzsüz ama dolgun bir doku oluşturur. Doğru pişirme tekniğiyle hazırlanan mantarlı domates sosu, dondurucuda saklanabilecek kadar da dayanıklıdır.
Mantarlı Domates Sosu İçin Gerekli Malzemeler
- 400 g mantar (kültür mantarı veya isteğe göre farklı bir tür)
- 4 adet olgun domates (rendelenmiş veya küp doğranmış)
- 1 adet orta boy soğan (ince doğranmış)
- 2 diş sarımsak (ezilmiş veya ince doğranmış)
- 3 yemek kaşığı zeytinyağı
- 1 yemek kaşığı domates salçası
- 1 çay kaşığı tuz
- Yarım çay kaşığı karabiber
- Yarım çay kaşığı kekik veya fesleğen
- Yarım çay kaşığı pul biber (isteğe bağlı)
- Yarım su bardağı sıcak su
Mantarlı Domates Sosu Nasıl Yapılır?
Mantarlı domates sosu yapımına mantarların temizlenmesiyle başlanır. Mantarlar mümkünse suya tutulmadan, nemli bir bez yardımıyla silinir ve ince dilimler halinde doğranır. Bu işlem, mantarların pişerken suyunu salıp lezzetini kaybetmesini önler.
Geniş tabanlı bir tavaya zeytinyağı alınır ve ısıtılır. İnce doğranmış soğanlar eklenerek orta ateşte pembeleşinceye kadar kavrulur. Ardından sarımsak ilave edilir ve kokusu çıkana kadar kısa süre çevrilir. Bu aşamada salça eklenir ve birkaç dakika kavrularak çiğ tadı giderilir.
Doğranmış mantarlar tavaya eklenir ve yüksek ateşte, mantarlar suyunu salıp tekrar çekene kadar kavrulur. Mantarların bu aşamada renk alması sosun lezzetini belirgin şekilde artırır. Ardından rendelenmiş domatesler eklenir ve karışım birkaç dakika kaynamaya bırakılır.
Tuz, karabiber, kekik ve isteğe bağlı olarak pul biber ilave edilir. Sıcak su eklenerek sos karıştırılır ve kısık ateşte yaklaşık 15–20 dakika pişirilir. Bu süre boyunca sosun kıvamı koyulaşır, domates ve mantar aromaları tamamen bütünleşir.
Kullanım ve Servis Önerileri
Mantarlı domates sosu, makarnaların üzerinde doğrudan kullanılabileceği gibi et, köfte ve tavuk yemeklerinin yanında da servis edilebilir. Lazanya, fırın makarna ve sebzeli yemeklerde ana sos olarak tercih edildiğinde yemeğe derinlik kazandırır. İstenirse blenderdan geçirilerek daha pürüzsüz bir kıvam elde edilebilir.
Hazırlanan sos, cam bir kavanozda buzdolabında birkaç gün saklanabilir veya porsiyonlanarak dondurucuya kaldırılabilir. Doğru şekilde muhafaza edildiğinde her an elinizin altında bulunabilecek, yemeklere hızlıca lezzet katacak kurtarıcı bir sos haline gelir. Mantarlı domates sosu, sade ama karakterli yapısıyla mutfakta sıkça başvurulan tariflerden biri olmaya adaydır.
