Anne ve Bebek Sağlığı Konusunda Tüm Bilgiler

Kısırlık Nedir?

Kısırlık, üreme sisteminin bir sorunudur. Vücudun üreme yeteneğini etkiler. Erkeğin sistemi, kadının sistemi veya her ikisi ile ilgili bir sorundan kaynaklanıyor olabilir. Bir çok kısırlık sebepleri vardır. Hamilelik için şunlar olmalıdır:

  • Erkek sağlıklı sperm yapmalıdır.
  • Kadın sağlıklı yumurta yapmalıdır.
  • Fallop tüpleri, spermin yumurtaya ulaşması için açık olmalıdır.
  • Spermin yumurtayı dölleyebilmesi gerekir.
  • Döllenmiş yumurtanın rahme yerleşmesi gerekir.
  • Embriyo sağlıklı olmalı.

Kısırlık sadece bir kadının endişesi değildir. Çoğu zaman, bir erkek faktörü soruna neden olur veya sorunun bir parçasıdır. Birçok çiftin rol oynayan birden fazla faktörü vardır. Birkaç vakada kısırlığın nedeni bulunamaz.

Kısırlığa ne sebep olur?

Birçok şey kısırlığa neden olabilir. Bir çok kısırlık sebepleri vardır. Kadın üreme sisteminde sorun olabilir. Erkek üreme sisteminde sorun olabilir. Ya da ikisi birden olabilir. Aşağıda doğurganlığı etkileyebilecek faktörler sıralanmıştır.

Kadın faktörleri

  • Yumurtlama sorunları. Kadın sağlıklı bir yumurta geliştirmek, olgunlaşmak ve salgılamak için yeterli hormon üretmiyor.
  • Anatomik problemler. Kadının anatomisindeki bir problem, yumurta ve spermin buluşmasını engelleyebilir. En yaygın sorun tıkalı fallop tüpleridir. Diğer sorunlar, pelviste geçmiş ameliyatlardan veya enfeksiyonlardan kaynaklanan yara dokusunu içerebilir.
  • Endometriozis. Bu durumda uterusu kaplayan doku uterusun dışına yerleşir. Genellikle diğer üreme organlarına veya göbeğe yerleşir. Bu yanlış yerleşmiş doku, her ay adet döngüsündeki hormon değişikliklerine tepki gösterir. Bu, biriktiği, bozulduğu ve kanadığı anlamına gelir. Bu, yara dokusunun oluşmasına ve doğurganlığı etkilemesine neden olabilir.
  • Doğum kusurları. Bazı doğum kusurları doğurganlığı etkileyebilir. En yaygın sorunlardan biri, bir kız bebeğin annesinin rahminde DES’e (dietilstilbestrol) maruz kalmasıdır. 1940’larda ve 1950’lerde hamile kadınlar, hamilelik kaybını önlemek için bu ilacı kulandı. Ancak bebekte rahim ve rahim ağzındaki gelişimle ilgili sorunlara neden olduğu bulundu. Bu da bu bebekler büyüdüğünde hamile kalma yeteneğine zarar verdi.
  • Enfeksiyon. Pelvik inflamatuar hastalığa (PID) bel soğukluğu ve klamidya gibi bir tür bakteri neden olur. PID uterusu, fallop tüplerini, yumurtalıkları veya bunların tümünü etkileyebilir. Organlar arasında yara dokusunun büyümesine neden olur. Bu, devam eden pelvik ağrıya yol açar ve ektopik gebelik riskini artırır. Bu, döllenmiş yumurtanın rahim dışına yerleştiği zamandır.
  • Bağışıklık sistemi sorunları. Bir kadının bağışıklık sistemiyle ilgili bir sorun, hamilelik kaybına neden olabilir. Bir kadının sistemindeki antikorlar bir hamileliği tanımada başarısız olabilir. Veya hamileliğe anormal bir bağışıklık tepkisi olabilir. Kadınlar ayrıca spermlere saldıran ve onları yok eden antisperm antikorları geliştirebilirler.

Erkek faktörleri

  • Düşük sperm üretimi veya hiç olmaması. Yeterince sağlıklı sperm olmadan döllenme şansı azalır.
  • Anormal sperm işlevi. Sperm yüzebilmeli ve yumurtaya nüfuz edebilmelidir.
  • Varikosel. Bu, testislerin etrafında varisli damarların geliştiği bir durumdur. Erkeklerde kısırlığın çok yaygın bir nedenidir. Ameliyatla tedavi edilir.
  • Hormon bozuklukları. Hormon sorunları sperm üretimini ve doğurganlığı etkileyebilir.
  • Kromozom kusurları. Bazı kusurlar erkek kısırlığına bağlıdır.
  • Doğum kusurları. Bir erkeğin üreme sistemindeki sorunlar rahimde olabilir. Bazı doğum kusurları, bir erkeğin hamilelik sırasında annesi tarafından alınan DES’e (dietilstilbestrol) maruz kalmasından kaynaklanmaktadır.
  • Bağışıklık sistemi sorunları. Bir erkeğin antisperm antikorları olabilir. Bunlar spermlere saldırır ve yok eder.

Bu yaşam tarzı alışkanlıkları, sperm kalitesini ve işlevini de etkileyebilir:

  • Esrar veya kokain gibi keyif verici uyuşturucuların kullanımı
  • Ağır alkol kullanımı
  • Sigara içmek
  • Bazı ilaçları almak
  • Jakuzi kullanmak gibi genital bölgeye çok fazla ısı

Kısırlık nasıl tedavi edilir?

Kısırlığın belirtileri nelerdir?

Bu durumlarda gebe kalma olmazsa, bir çift kısır olarak tanımlanır:

  • 1 yıl korunmasız cinsel ilişkiden sonra

35 yaş üstü kadınlarda 6 aydan sonra

  • Kısırlığa neden olduğu bilinen sorunlar varsa

Kısırlık nasıl teşhis edilir?
Kısırlığı teşhis etmek için hem erkek hem de kadın test edilir.

Bazı hastaneler temel bir kısırlık değerlendirmesi yapabilir. Ancak, kısırlığın birçok nedeni en iyi şekilde bir üreme endokrinologu tarafından tedavi edilir. Uzman doktorlar, kısırlığın nedenini bulmak için her iki partneri de test edecektir. Şu sorulara cevap arınır:

  • Kadın düzenli olarak yumurtluyor mu?
  • Erkek sağlıklı sperm yapıyor mu?
  • Kadının yumurtası ile erkeğin spermi birleşip normal şekilde büyüyebilir mi?
  • İmplantasyonla ilgili herhangi bir sorun var mı?
  • Kadın hamileliği sürdürebilir mi?

Aşağıdaki testler genellikle kısırlık için temel testlerin bir parçasıdır.

Kadın

  • Fizik muayene. Tam bir fiziksel muayeneye yapılır. Bu, bir Pap testi ve enfeksiyon testleri içerir.
  • Yumurtlama değerlendirmesi. Bazal vücut ısısı çizelgesi tutarak yumurtlama yapıp yapmadığınızı kontrol edebilirsiniz. Diğer yumurtlama tahmin yöntemlerinde idrar örnekleri kullanılır.
  • Hormon testi. Hormon testi tavsiye edilebilir. Aylık döngüde bazı hormonlar çeşitli zamanlarda artar ve azalır.
  • Ultrason. Bu, yumurtalıklardaki folikülleri gösterebilir. Bunlar gelişen yumurtaları içeren keselerdir. Aynı zamanda rahim dokularının kalınlığını da gösterebilir. Sağlık uzmanınız ayrıca yumurtalık kistleri veya miyomlar gibi sorunları da kontrol edebilir.
  • X ışınları. Bir histerosalpingogram önerilebilir. Bu test için rahim içini görmek için servikal açıklığa bir boya enjekte edilir. Bu, radyoloğun fallop tüplerinin açık olup olmadığını görmesini sağlar.

Erkek

  • Laboratuvarda bir meni örneği alınır ve test edilir. Uzman doktorunuz şunları yapabilir:
  • Sperm sayısını kontrol eder
  • Sperm hareketliliğini test eder
  • Spermin şeklini kontrol eder
  • Ejakülat sıvısını değerlendirir
  • Erkeklik hormonu testinin yanı sıra spermin yumurtaya nüfuz etme kabiliyetini test eden başka testler de yapılabilir.
  • Erkeklerin daha fazla test için bir ürologa görünmesi gerekebilir.

Kısırlık nasıl tedavi edilir?

Teşhis konulduktan sonra, en iyi tedaviyi bulmak için bir doğurganlık uzmanıyla birlikte çalışabilirsiniz. Kısırlığı olan çoğu insan ilaç veya ameliyatla tedavi edilir. Nedenine bağlı olarak birçok tedavi türü vardır.

Kadınlar için tedavi türleri şunları içerebilir:

  • Rahim içi aşılama. Bu yöntem, kateter adı verilen küçük esnek bir tüp ile yapılır. Tüp, yıkanmış ve hazırlanmış spermi rahim içine yerleştirmek için kullanılır. Düşük sperm sayısı veya servikal mukus problemleri için kullanılabilir. Bu yöntem genellikle yumurtlama ilaçları ile birlikte kullanılır.
  • Yumurtlama ilaçları. Bunlar yumurtlamanın zamanlamasını düzenlemeye yardımcı olur. Olgun yumurtaların büyümesini ve salınmasını uyarırlar. Ayrıca rahim iç yüzeyini etkileyebilecek hormon sorunlarının düzeltilmesine de yardımcı olabilirler. Yumurtlama ilaçları 1’den fazla yumurtanın salınmasına neden olabilir. Bu, ikiz veya daha fazlasına sahip olma şansını artırır.
  • Ameliyat. Tıkalı fallop tüpleri veya endometriozis gibi bir durumu tedavi etmek veya onarmak için cerrahi kullanılabilir. Bu, laparoskopi kullanılarak yapılabilir. Laparoskopide, karın veya pelvik bölgeye küçük bir başlık yerleştirilir. Bu, sağlık uzmanının iç organları görmesini sağlar. Kısırlığı tedavi etmek için bazı yöntemler, laparoskopa sokulan küçük aletler kullanılarak yapılabilir.
  • Yardımcı üreme teknolojisi (ART). Bazı çiftler için daha kapsamlı tedaviye ihtiyaç vardır. ART’nin çoğu formunda sperm ve yumurta laboratuvarda birleştirilir. Döllenmiş yumurta daha sonra kadının rahmine yerleştirilir ve büyüyebilir. ART prosedürleri genellikle maliyetli olsa da, çoğu başarıyla kullanılmaktadır.

ART türleri şunları içerir

  • In vitro fertilizasyon (IVF). Bu, bir kadının yumurtalarını alıp laboratuvarda spermle dölleyerek yapılır. Embriyo daha sonra rahim ağzından kadının rahmine aktarılır. Çoğu çift 2 embriyo transfer eder. Bazı durumlarda daha fazlası transfer edilebilir. IVF, ART’nin en yaygın şeklidir. Genellikle tıkalı, ciddi şekilde hasar görmüş veya fallop tüpleri bulunmayan bir kadın için tercih edilen tedavi yöntemidir. IVF ayrıca endometriozis veya erkek faktör kısırlığının neden olduğu kısırlık için de kullanılır. IVF bazen, diğer tedavilerle hamile kalamayan uzun süreli açıklanamayan kısırlığı olan çiftleri tedavi etmek için kullanılır.
  • İntrasitoplazmik sperm enjeksiyonu (ICSI). Bu işlemde tek bir sperm doğrudan bir yumurtaya enjekte edilir. Bu yöntem en çok erkek faktör kısırlık problemlerine yardımcı olmak için kullanılır.
  • Gamete intrafallopian transfer (GIFT). Bu, döllenmemiş yumurta ve spermin karnındaki küçük kesilerden kadının fallop tüplerine aktarılmasına rehberlik etmek için laparoskop adı verilen fiber optik bir aletle yapılır. İşlem sadece sağlıklı fallop tüpü olan kadınlarda kullanılır.
  • Zigot intrafallopian transferi (ZIFT). Bu, bir kadının yumurtalarını laboratuvarda dölleyerek yapılır. Daha sonra laparoskop, döllenmiş yumurtaların (zigotlar) fallop tüplerine aktarılmasına rehberlik eder. ZIFT yalnızca sağlıklı fallop tüpleri olan kadınlarda kullanılır.
  • Donör yumurtaları. Bu, bir embriyonun bir donörden kısır bir kadına aktarılmasıyla yapılır. Bağışçı, ortaya çıkan tüm çocuklara ebeveynlik haklarından vazgeçer. Donör yumurtalarının kullanıldığı ART, yaşlı kadınlarda daha yaygındır. Döllenmiş yumurta implantı şansı, yumurtayı üreten kadının yaşı ile ilgilidir. Yumurta donörleri tipik olarak 20’li veya 30’lu yaşların başındadır.
  • Embriyo kriyoprezervasyonu. Bu yöntemde embriyolar daha sonraki bir tarihte transfer için dondurulur. Bu genellikle bir IVF döngüsü 1 seferde aktarılabilecek miktardan daha fazla embriyo ürettiğinde kullanılır. Geriye kalan embriyolar, gerekirse ileri bir döngüde transfer edilebilir.

Erkekler için tedavi türleri şunları içerebilir

Yardımcı üreme teknolojileri (ART). Bu tür tedavi şunları içerebilir:

  • Suni dölleme. Bu, çok sayıda sağlıklı spermin rahim ağzına veya kadının rahmine yerleştirilmesiyle yapılır.
  • IVF, GIFT ve diğer yöntemler. Bunlar erkek kısırlığının tedavisi için kullanılmıştır. Suni aşılamada olduğu gibi, IVF ve benzeri teknikler, laboratuvarda sperm hazırlama şansı sunar. Laboratuvarda, yumurtalar en iyi konsantrasyonda yüksek kaliteli, hareketli spermlere maruz bırakılır.
  • Mikrocerrahi . Bu, intrasitoplazmik sperm enjeksiyonu (ICSI) gibi mikroenjeksiyon yöntemlerini içerir. Bu tedavi için bir yumurtaya tek bir sperm enjekte edilir. Daha sonra döllenme mikroskop altında gerçekleşir.
  • İlaç tedavisi. Birçok kısır erkekte hormon tedavisi ile tedavi edilebilen bir hormon sorunu vardır. Hipotalamus, hipofiz bezi ve testislerdeki bir problemin neden olduğu hormon dengesizlikleri, sperm gelişimini doğrudan etkiler. İlaç tedavisi gonadotropin tedavisini, antibiyotikleri veya başka bir ilacı içerebilir.
  • Ameliyat. Erkek kısırlığı ameliyatı, sperm üretimini ve olgunlaşmasını veya boşalmayı engelleyen anatomik sorunları onarmak için yapılır. Skrotumdaki (varikosel) varisli damarları çıkarmak için ameliyat bazen sperm kalitesini artırabilir.

Kısırlıkla ilgili önemli noktalar

  • Kısırlık, üreme sisteminin bir sorunudur. Vücudun üreme yeteneğini bozar. Erkeğin sistemi, kadının sistemi veya her ikisi ile ilgili bir sorundan kaynaklanıyor olabilir.
  • Kısırlık sadece bir kadının endişesi değildir. İnfertil çiftlerin yaklaşık yarısında tek neden erkektir.
  • 1 yıl korunmasız cinsel ilişkiden sonra hamile kalmazsa, 35 yaş üstü kadınlarda 6 ay sonra veya kısırlığa neden olduğu bilinen sorunlar varsa çiftin kısır olduğuna inanılır.
  • Kısırlığın birçok nedeni en iyi şekilde, kurul onaylı bir üreme endokrinologu tarafından tedavi edilir.
  • Kısırlığın nedenine bağlı olarak, kısır bir çift için birçok tedavi seçeneği vardır.
  • İlaç veya cerrahi onarım ile tedavi çoğu kısırlık vakasını iyileştirir.

Cevap Bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Bu web sitesi deneyiminizi geliştirmek için çerezleri kullanır. Bununla iyi olduğunuzu varsayacağız, ancak isterseniz vazgeçebilirsiniz. Kabul etmek Mesajları Oku