Bebeğiniz artık
rahatlıkla ayakta durabilir ve bunu yaparken her türlü yardımı
reddeder. Ayrıca, ayakta iken yavaş yavaş eğilip, düşmeden
oturma pozisyonuna geçebilir. Bunu yaparken arada durur ve
eğilip iki bacağının arasından bakar. Etrafını farklı açılardan
görmek onu heyecanlandırır.
Bebekler ortalama olarak 11 aylıkken, sehpa kenarına tutunarak
yürüyebilirler. Ancak bu her bebekte değişen bir durumdur ve
sizin bebeğiniz de bunu daha erken ya da daha geç becerebilir.
Sehpa kenarında çok rahat yürümeye başladıktan sonra yavaş yavaş
ellerini bırakacaktır veya tutunmayı aniden unutacaktır. Tek
ayağının üzerinde ve parmak ucunda yürümeyi deneyecektir. Tüm
desteğini tek eline vererek eğilip yerden bir oyuncak almaya
çalışabilir.
Bebeğiniz ayağa kalkıp, tutunarak da olsa yürümeye başladığında
ayakkabı giymeye hazır demektir. Ancak ayak kaslarının
güçlenmesi için ev içinde mümkün olduğunca çorapla gezdirmeye
devam edin. Bebek çok iyi yürümeye başlayana dek ayakkabılar
yumuşak ve elastik olmalıdır. Birçok anne, bebeğinin kalın ve
sert tabanlı ayakkabı giymesi gerektiğini düşünür, ancak bu
yanlış bir kanıdır. Sert ayakkabılar ayağının burkulmasına neden
olabilir.
Merdivenler hemen hemen tüm çocukların ilgisini çeker. Çoğu
bebek yukarı çok rahat çıkar ve merdiven başına vardığında nasıl
ineceğini bilemediğinden korkarak ağlamaya başlar. En az bir
sonraki aya kadar merdiven inmeyi beceremeyecektir. Bebeğiniz
merdiven çıkmayı öğrendiğinde sürekli olarak gözetiminiz altında
olmalıdır.
Bebeğiniz, tüm bunları denerken birçok kez düşecektir. Eğer bu
düşmelere çok büyük tepkiler göstermezseniz, bebeğiniz de -çok
canı acımadığı sürece- tepki vermez. Eğer bir düşme sonrasında
bebeğiniz ağlayacak gibiyse ona sarılın ve sanki çok komik bir
hareket yapmış gibi gülün, onu da güldürmeye çalışın. Sadece
sizi güldürmek için tekrar düşmeye çalışmayacağından emin
olmalısınız.
Bebeğinizin uyku düzeni de bu ay değişebilir. Uykuları gün
içinde kısalıp, geceleri uzayabilir. Ya da gün içinde iki uykuyu
birleştirip bir kez, ancak uzun süreli uykuya yatabilir. Bu gibi
durumlarda bebek tüm öğleden sonra uykusuz kalacağından akşam
yemeğine doğru huysuzlaşabilir. Bu yüzden belki de en iyi yol,
öğle yemeğini erken verip, hemen yemek sonrasında uyumasını
sağlamak, yani tek uykuyu mümkün olduğunca geçe almaktır.
Bebek geceleri uykuya dalmakta zorlanıyorsa, banyosunu gece
yaptırmayı deneyin. Ilık bir banyo, onun tüm gece boyunca
uyumasına yardımcı olacaktır. Eğer henüz başlamadıysanız, her
gün yıkamaya başlamak için iyi bir dönemdesiniz; çünkü bebek hem
gün içinde yerlerde dolaşmaktan, hem de kendi kendine yemek
yemeye çalışmaktan kirlenir.
Onbirinci ayda bebek fiziksel gelişiminin yanı sıra diğer birçok
alanda da gelişim gösterir. Örneğin, mutfaktan gelen ses ve
kokulardan, akşam yemeğinin hazırlanmakta olduğunu anlar. Bunu
önceden anlayarak, fazla "sabır" gösteremese de, herhangi bir
şey için bekleyebilmeyi öğrenir.
Bazı zamanlar bebeğinizin ona söylediğiniz şeyleri duymadığını
düşünmek sizi endişelendirebilir. Aslında bebeğiniz, böyle
zamanlarda yaptığı işle o kadar meşguldur ki size cevap vermek
istemez. Ancak duyma ile ilgili endişeleriniz büyüyorsa çocuk
doktorunuza danışmalısınız.
Birinci senesinde çok az bebek kelime söyleyebilir ve bilinenin
aksine konuşma bir zeka belirtisi değildir. Birçok bebek pasif
kelime hazinesine sahiptir; yani söyleyemese bile yaklaşık on
nesnenin anlamını bilir ve -istediğinde- basit talimatlara
uyabilir. Şimdiye kadar yapmadıysanız, talimatlarınıza "lütfen"
ve "teşekkür ederim"i eklemek için en uygun zamandır. Bebeğiniz
konuşmaya başladığında, bu kelimeler doğrudan konuşmasına
yansıyacaktır.
Bebeğinizin konuşmasındaki kusurların bebeğinizin dil gelişimini
bozacağını düşünmeniz yersiz bir endişe kaynağıdır. "Bebek tarzı
konuşma" hemen her dilde mevcuttur ve normal şartlarda dil
gelişimini etkilemez.
Bebek artık çok düzgün olarak nesneleri kavrar ve parmaklarını
daha iyi kullanabilir. Başparmak ve işaret parmağı ile nesneleri
daha kolay tutar; örneğin bir muz parçasını ustalıkla tabaktan
alabilir.
Keşfetmeye yönelik davranışları onu oyuncak ve diğer nesneleri
sınıflandırmaya yönlendirir. Bebek sürekli olarak şekil ve
ebatları inceler; örneğin plastik bir kap ile cam bardağın
arasındaki farkı anlamaya çalışır. Küçük bir kabın büyüğün içine
gireceğini, ama tam tersinin olamayacağını bilir.
Bebeğinize kitap okumak ve resimler göstermek bebeğin
etrafındaki nesneleri daha iyi tanımasını sağlar. Ancak ona bu
dönemde harf veya kelime öğretmeye çalışmayın. Bunun yerine
kitaba bakmayı sevimli bir oyun haline dönüştürün.
Bu dönemde bebek "oyuncak nerede?" oyununu oynamaya bayılır.
Saklanan oyuncağı daha ustalıkla arayabilir. Eğer oyuncak daha
önce saklanan yerde değilse bile mutlaka başka bir yerde
gizlenmiş olduğunu bilir. Aramaya devam eder ve sizin de ufak
tefek yardımınızla bu büyük sır çözülür!
Anne ve babanın bebekle ilişkileri farklıdır, ancak her ikisi de
çok değerlidir. Farklı görünüşler, farklı fikirler ve farklı
iletişim bebeğin insanları ve çevresini daha rahat anlamasını
sağlar. Eğer bebeğinizi tek başına büyütüyorsanız, karşı cinsten
insanlarla iletişim kurmasına olanak tanımalısınız. Eğer bu
insanlar ara sıra da olsa, bebeğinizle bire bir iletişim
kurarlarsa, bu size de biraz dinlenme imkanı verir.
Bebeğiniz hala daha sizin desteğinize ihtiyaç duyar. Size her
sarıldığında veya ilgi beklediğinde karşılık göreceğinden emin
olmalıdır.
Onu şımarttığınızı söyleyen yakınlarınıza kulak asmamalısınız.
11.AY DÖNÜM NOKTALARI
SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL
• Saklanma-bulma veya top atma gibi oyunlardan çok hoşlanır.
• Her zaman katılımcı olmayabilir.
• Sürekli onaylanmayı bekler.
• Destekle ayakta dururken öne doğru eğilebilir.
• Ayakta dururken düşmeden oturabilir.
• Parmak ucunda durabilir.
• Çömelir ve eğilir.
• Kutu kapağını kaldırır.
• Kitap sayfalarını, birer birer olmasa bile çevirebilir.
• Nesneleri bilinçli olarak yerlerine koyabilir.
• Ufak nesneleri tutup kaldırabilir.
• Kaşığı ağzına götürebilir.
• Ayakkabı ve çorabını çıkartabilir.
• Amacına ulaşabilmek için araçlar kullanmayı dener; örneğin
ufak bir iskemleyi
yürüteç gibi kullanmayı deneyebilir.
• Bazı nesnelerin sembolü olan kelimeleri hatırlar ("uçak"
dendiğinde gökyüzünü işaret edebilir).
• Söyledikleri hala anlaşılamaz; ancak birkaç anlamlı ses
çıkarabilir.
• Ritmik sesleri ve yüz ifadelerini çok rahat taklit eder.
12.ay
bebek gelişimi için tıklayın