Metabolizma Nedir ve Neden Önemlidir?

 

Metabolizma, vücudun temel fonksiyonlarını devam ettirebilmek için yaktığı enerji miktarıdır. Yemek yeme, uyuma, temizlenme ve benzeri faaliyetler sırasında vücudunuz devamlı kalori yakar.

Metabolizma hızı ise vücudumuzun aldığımız besinleri enerjiye dönüştürme ve bu enerjiyi kullanma kapasitesidir. Metabolizma hızımız ideal vücut ağırlığımızı korumamızı sağlar. Eğer metabolizmamız yeteri kadar hızlı ise aldığımız besinlerin enerjiye dönüşümü ve bu enerjinin harcanması eksiksiz bir biçimde olacaktır, herhangi bir nedenle metabolizma hızının yavaşlaması, aldığımız besinlerin enerjiye dönüşme oranını düşürecek, vücutta depo edilmesine neden olacak ve kilo alımı gerçekleşecektir.

Metabolizma vücut bileşimleri tarafından etkilenmektedir. Bu bileşimler, vücuttaki kas ve yağ dokularının birbirlerine oranıdır. Kaslar, vücutta yağlardan daha fazla kalori kullanırlar. Kaslı vücuda sahip olan kimselerin, daha az vücut yağına sahip olmalarından dolayı daha hızlı metabolizmaları vardır. Örneğin aynı boy ve kiloda olan iki kişiyi ele alalım. Bunlardan düzenli olarak aerobik çalışma, vücutgeliştirme, fitness ve benzeri aletli programları uygulayan kişinin vücut yağ oranı daha düşüktür. Diğeri ise hiçbir sportif aktivite yapmadığı için, vücut yağ oranı diğer kişiye oranla daha yüksektir ve dolayısıyla metabolizma hızı da yavaştır. Başka bir deyişle, birinci kişinin vücut fonksiyonlarını devam ettirebilmesi için, ikinci kişiden daha fazla kalori harcaması gerekmektedir.

Metabolizma hızı çocuklarda, çalışanlarda, erkeklerde, soğukta ve protein ağırlıklı beslenenlerde daha yüksektir.Yaş ilerledikçe yavaşlıyor…

Yaşınız ilerledikçe buna paralel olarak metabolik hızınız da yavaşlıyor. Öyle ki, 20’li yaşlardan sonra vücudunuz her 10 yıllık dönemde yüzde 2 – 3 daha az enerji yakmaya başlıyor. Menopoz gibi hormonsal faktörler de devreye girince metabolizmanız daha da yavaşlıyor. Diğer taraftan, yaşımız ilerledikçe azalan bedensel aktivite düzeyi, kas kitlesinde azalmaya ve yağ depolarında artmaya yol açıyor. Metabolizma hızı yavaşladığı takdirde, obezite oluşma riski artıyor. Yağların fazla alınması yağ yıkımını engeller. Dolayısıyla yağ tüketimi, günlük besin tüketiminin yüzde 30’unu aşmamalı. Alkol tüketimine de dikkat etmek gerekiyor. Yağların yıkımını engellediği için günde bir kadehten fazla tüketmemeye özen gösterin, hatta hiç tüketmeyiniz.

Bu nedenle düzenli egzersizle metabolizmayı hızlandırmak ve vücut fonksiyonlarının daha mükemmel olmasını sağlamak, en önemli bir sağlık tedbiridir.

Yavaş bir metabilozmaya sahip olduğunuz da, üşüme, kuru bir cilt, yavaş nabız, düşük tansiyon ve peklik vs gibi birçok rahatsızlığı da kabullenmiş olmaktasınız.

Bazal Metabolizma nedir?
İnsanın dinlenme esnasında; hiçbir hareket yapmadan, vücudunun normal fonksiyonları görebilmesi için ( nefes almak, iç organların çalışması vs. gibi) gerekli olan enerji düzeyine bazal metabolizma denir. Diğer bir deyişle dinlenme durumundaki bir kimsenin harcadığı enerji miktarıdır.

Nasıl ölçülür?
Bazal metabolizma hızı kullanılan oksijen miktarı belirlenerek ve oluşan kalori ölçülerek bulunabileceği gibi hesaplama yöntemi ile de tahmin edilebilir. Diğer bir yöntem kanda proteine bağlı iyot miktarını ölçerek bazal metabolizma hızını görmektir. Bazı cihazlar bunu otomatik olarak ölçer ve hesaplayabilir.

Hesaplama yöntemi:
Erkek: (900+10xkg)xfizik aktivite katsayısıdır.
Kadın: (700+7xkg)xfizik aktivite katsayısı. Fizik aktivite katsayısı: sakin geçirilen bir hayat için:1.2, orta derecede hareketli bir yaşam tarzı için: 1.5, Çok aktif yaşayanlar için:1.8.
Örneğin: 90 kilo bir erkek orta derecede aktif ise bazal metabolizma hızı ne olur?
900+900 =1800×1.5=2700 kalori.

 

CEVAP VER

Lütfen mesajınızı girin
Lütfen buraya isminizi giriniz