Ala (Vitiligo) Hastalığı

0

 

Vitiligo yani halk arasında ala hastalığı olarak bilinen deri hastalığı deriye renk veren pigmentlerin zarar görmesinden ya da görevini yeterince yerine getirmemesinden kaynaklanır. Her yaşta rastlanabilecek olan ala hastalığı en sık 10 ile 30 yaş arasında meydana gelmektedir. Vitiligo oval formda, derinin pek çok yerinde beyaz renkli, keskin sınırlı lekeler halinde görülür. Henüz kesin olarak nedeni bilinmeyen ala hastalığında deriye renk veren hücrelerin zarar görmesi nedeni ile meydana gelebileceği ya da genetik olarak ortaya çıkabileceği uzman görüşleri arasında.

Hastalık bulaşıcı değildir ve genellikle diğer aile bireylerinde de görülebilir. Bu hastalığın toplum içinde görülme oranı 0.5-2 arasındadır. Ala hastalığı olan ailelerin 30 ile 40’ında bazen tüm kardeşlerde vitiligo görülebilmektedir.
Vitiligo ya da ala hastalığı iç organlardan kaynaklanan ya da iç organları etkileyecek bir hastalık değildir. Ancak semptomları nedeni ile bazı troit hastalıklarının semptomlarına benzediği için vitiligo hastalarında aynı zamanda troit tetkiklerinin de yapılması gerekir. Bugün tıp dünyasında ala hastalığının oluşumuna neden olan kesin bir bulgu olmamakla birlikte hastalık bazen kendiliğinden gerileyebilir ya da tam aksi olarak kendiliğinden artış gösterebilir. Tedavide başarılı sonuçlar sağlanabilecek yöntemler mevcuttur fakat tedavi sonucu hastadan hastaya göre farklılık gösterebilmektedir. Stres ala hastalığını tetikleyen nedenlerdendir. Bu nedenle bu hastalığa yakalanmış kişilerin mümkün olduğu kadar stres ve üzüntüden uzak durmaları gerekir.

Tedavide amaç zarar gören hücrelerin harabiyetini durdurmak ve renk kaybını azaltarak yeni oluşumları engellemektir. Uzmanlar vitiligo tedavisinde, tedavi yönteminin hastadan hastaya göre değişiklik göstereceğini belirtiyor. Yani tedavi yöntemi hastanın yaşına, derisine, hastalığın görüldüğü bölgeye hatta derinin rengine bağlı olarak değişiklik gösterir. Doktorlar ala hastalığı tedavisinin 3 ile 6 ay arasında sonuç vereceğini, tedavinin etkili olması ve vitiligonun daha fazla yayılmaması için hastaların güneşten önemle korunmasını önermektedir. Ala hastalığı aniden görülebilir ve kendini derideki oval beyazlanma şeklinde gösterebilir. Ve hastalık deride yayılma ve ilerleme şeklinde seyreder.

Hastalık kalıtsaldır ve vitiligo hastalarının ailelerindeki bireylerin %10’nunda bu hastalık görülmektedir. Ala hastalığında en başarılı sonuç UVB tedavileridir. Bu tedavi şekli özel ışık kabinlerinde uygulanmaktadır. Vitiligonun olduğu bölge hedef alınarak ışık tedavisi uygulanır.

Ayrıca oral olarak alınan ve deriyi boyayan ilaçlar da vitiligo hastalığının tedavisinde sıklıkla kullanılmaktadır. 2 ay ile 2 yıl kadar belirgin değişiklik gösterecek olan tedavi süresi derideki lezyonun durumuna ve tedaviye nasıl cevap verdiğine bağlıdır. Çok başarılı tedavilerde lezyonların tamamı renklendirilebilmektedir. Uzmanlar ala hastalığının büyük oranda stresten kaynaklandığını bu nedenle tedavi görüp iyileşme elde emiş olan hastaların stresli bir dönem geçirmeleri durumunda hastalığın yeniden tekrarlamasının mümkün olabileceğini vurgulamaktadır. Ala hastaları, deri tedavisi görürken beraberinde psikolojik tedavi de görmelidir. Bu durumda tedavi sıkı bir şekilde desteklenerek sonuca daha kısa sürede ulaşılabilir. Doktorların tavsiyesi tedaviden sonra da psikolojik desteğin bir süre hatta sonrasında dönem dönem devam etmesi yönündedir. Psikolojik tedavinin yanı sıra doğru şekilde ve bir uzman birlikteliğinde uygulanacak olan meditasyon, reiki ve yoga da hastalığın tedavisinde kullanılacak yöntemlerdendir ve çok başarılı sonuçlar da elde edilmektedir.

ÇOCUKLARDA VİTİLİGO TEDAVİSİ

Çocuklarda genellikle agresif tedaviler uygulanmaz. Güneşten koruyucular veya kamuflaj en iyi tedavi yöntemidir. Lokal kortikosteroidler dikkatli gözlem altında kullanılabilir. PUVA tedavisi 12 yaşın altında tavsiye edilmez ve bu tedaviye başlamadan evvel riskleri ve faydaları dikkatli bir şekilde değerlendirilmelidir. PUVA -PUVA denen bir tedavi yönteminde hastaya psorelen içeren bir hap verilir. Psorelen deriyi ışığa hassas hale getirir. Daha sonra hasta morötesi ışığın bir tipi olan ultraviyole A ışığına maruz bırakılır. Bu tedavi için özel ekipman gerekir. Yüz, üst kol, üst bacak, gövde gibi alanlarda % 50-70 oranında iyileşme olur. Eller ve ayaklar ise tedaviye kötü cevap verir. PUVA tedavisi Dermatoloji Uzmanının gözetiminde yapılmalıdır. Güneş yanığına benzer şikayetler görülebilir. Uzun vadede deride çillenmeye ve cilt kanseri riskinin artmasına neden olabilir. UVA göze de zararlı olduğundan UVA filtresi olan gözlükler seans sırasında ve dışarı güneşe çıkıldığında kullanılmalıdır. Bu gözlüklerin kullanımı katarak gelişimini engeller. 12 yaşın altında, hamilelerde ve bebek emziren kadınlarda PUVA tedavisi uygulanamaz.

Herkesin başına gelebilecek olan hastalık, büyük oranda stresten uzak durulması halinde gerileyebilir ya da yayılması durabilir. Psikolojik desteğin önemini de unutmamak gerekir. Sizler de yarının ala hastası olma adayı olduğunuzu unutmayın ve ala hastalığına yakalanmış kişilere karşı duyarlı davranarak, onları toplum dışına itmeyin, dışlamayın.

 

Cevap Bırakın

veya

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.