1980 li yılların sonunda Down
sendromunun tarama testi olarak ilk kez pratiğe giren
testtir.Yaklaşık 15 yıldır tarama testi olarak değerini
korumaktadır.Başta Down sendromu olmak üzere, trizomi 21 ve
nöral tüp defektleri nin (özellikle spina bifida) tarama testi
olarak kullanılabilir. Son yıllarda ultrasonografi cihazlarının
sağladığı görüntü kalitesi nöral tüp defektlerinin
ultrasonografi ile tanısını çok kolaylaştırmıştır.Bu nedenle
pratikte daha çok Down sendromu için kullanılmaktadır.
Üçlü test gebeliğin 15-22 haftaları arasında yapılabilir ancak
en geçerli sonuçlar 16-18. haftalar arasında alınır.bu nedenle
genel olarak 17. gebelik haftasında yapılması tercih edilir.Üçlü
testte bebeğin ultrasonografide BPD(Biparietal çap,baş çapı) e
göre saptanan gebelik haftası kaydedilir .Anne adayından alınan
kan örneğinde
B-HCG ,Alfa-feto protein ( AFP) ve konjuge olmayan Estriol (E3)
düzeyi saptanır.burada
Beta HCG: Gebelik hormonu ,plasentada ‘trofoblast’ adı
verilen hücrelerden salgılanır.Down sendromlu bebeklerin
annelerinde beta HCG düzeyi daha yüksek,trizomi 18 de ise
düşüktür.
Alfa feto protein(AFP) : Fetusun karaciğeri tarafından
salgılan protein yapıda bir maddedir.Anneye geçişi amniotik sıvı
yoluyla ve sınırlı biçimde olur. Nöral tüp defektleri ya da
bebeğin karın duvarına ait problemlerde anne kanında AFP yüksek
,Down sendromunda ise düşüktür.
Estriol(E3) :Üç temel östrojen molekülünden biridir.Konjuge
edilmemiş(biokimyasal olarak başka bir maddeyle
birleştirilmemiş) Estriol düzeyi bakılır :Down sendromlu
bebeklerin annelerinde E3 düzeyi daha düşük bulunur.
Dörtlü Test:Üçlü testin
gibi 16-18. gebelik haftalarında anneden alınan kan örneğinde
üçlü testteki maddelere ek olarak ''Dimetrik İnhibin A
''düzeyinin saptanması ve elde edilen değerlerle bebeğin Down
sendromlu olma olasılığı belirlenmeye çalışılır. İnhibin A
normalde kadınlarda yumurtalıklardan,erkeklerde de testislerden
salgılanan bir hormondur.Gebelikte de plasentada senez
edilmektedir. Bebeğin Down Sendromlu olduğu gebeliklerde İnhibin
a düzeyinin daha yüksek olduğu saptanmıştır.
Tarama testlerinde anne kanında ölçülen tüm maddelerin Down
sendromunun belirlenmesindeki hassasiyetlerinin sınırlıdır.
Ölçülen maddelerin sayısının arttırılması nın bu nedenle testin
hassasiyetini arttıracağı kabul edilir.
