Bebeğinizin o
bitmez tükenmez enerjisini gördüğünüzde, onun hastaneden eve
getirdiğiniz ufacık yaratık olduğuna inanamazsınız. Artık "kendi
olma bilinci" çok gelişmiştir.
Yani artık kendini "farklı" bir insan olarak görmekte ve boyunu,
ihtiyaçlarını ve isteklerini net olarak bilmektedir.
Yaklaşık her beş bebekten üçü 12. ayda yürümeye başlar, ancak
bunun bir genelleme olduğunu unutmamak gerekir. Onikinci ay
sonunda bebeğinizin ayakta desteksiz durabilmesi, ancak yürümeye
hazır olmaması da normal bir gelişim sayılır.
Bebeğin ilk adımları genelde düşmeyle sonuçlanır; bu zamanlarda
bebeğe sarılmak ve hiçbir şey olmadığını yumuşakça anlatmak onu
tekrar yürümesi için cesaretlendirecektir. Düştükten sonra
canının yanmasından çok, başarısız olduğu için ağlar. Bu yüzden
yanına koşup endişenizi ona gösterirseniz, düştüğü için daha çok
üzülecektir.
Bebeğinizin, ayaklandıktan sonra bile emeklemeye devam etmesi
sizi endişelendirmemelidir. Yürümeye yeni başlayanlar,
emekleyerek istedikleri yere ulaşmaları daha kolay olduğundan
bir süre daha emeklemeyi tercih edebilirler.
Zaman içerisinde bebek yürüme işlevinin tüm mekaniğini
anlayacaktır. Makul bir güvenle, düz bir hat üzerinde
yürüyebildiği zaman, köşeleri nasıl döneceğini veya düşmeden,
kendi isteğiyle nasıl duracağını keşfedecektir. Hareketli bir
bebek oyun parkından veya yatağından tırmanabilir ve bu
tehlikeli bir biçimde düşme riskini arttırır. Bebeğiniz
tırmanmayı çok seviyorsa, karyolasının bir tarafını biraz aşağı
indirebilirsiniz, böylelikle daha rahat içeri girer veya dışarı
çıkar, ancak odayı olası tehlikelerden arındırmalısınız.
Bebeğiniz kaşık veya çatalı çok iyi kullanmasa da kendi kendine
yemek yiyebilir. Uygun zamanlarda elleriyle yemek yemesine izin
verin ve yaptığı dağınıklığı hoş görün. Genelde, ebeveyn yemek
yedirdiğinde, bebeğin zorlandığını düşünür ve aslında o yemeği
sevse bile reddedebilir.
Bu dönemde bebeğiniz, biraz daha hareketlendiğinden, kilo alması
yavaşlar. Gün içinde tek öğün yiyip, birkaç yiyecek dışında
önüne sunulan her şeyi reddedebilir. Az yediğini düşünmenizin
bir nedeni de sindirim sisteminin artık yemekleri eskisinden
daha etkili bir biçimde sindirmesidir. Yemek yeme
alışkanlıklarının yanı sıra yemek tercihleri de bu dönemde
oldukça belirginleşir. Aniden bebeğiniz çok sevdiği muzu
reddedip her öğün elma yemek isteyebilir. Bu tamamen normaldir.
Bu dönemdeki bebeklerin gün içinde en az bir kez dinlenmeye,
yani uykuya ihtiyaçları vardır. Genelde uyku için en iyi zaman
öğle yemeğinden hemen sonra olmakla birlikte, bu her zaman
gerçekleşemeyebilir. Kendi düzeninize ya da onunkine uygun
olarak, bebeğinizi farklı zamanlarda uyumaya teşvik
edebilirsiniz.
Bu ayın başında bebeğiniz, gündelik eylemleri ile ilgili ona
söyleyeceğiniz pek çok şeyi anlar. Bu ay sonunda bir iki
kelimeyi kendine özgü bir şekilde söyleyebilir.
Bebek hala uzanabildiği her şeyi anlamaya ve öğrenmeye
çalışmaktadır. Eline aldığı her şey kurcalanmalı, sallanmalı ve
yere atılmalıdır. Işığı açıp kapamak ise en heyecan verici
oyunlardan birisidir. Hareket eden hemen her nesne onu cezbeder
ve artık nesneleri parçalara ayırmaktan değil, bir araya
getirmekten hoşlanır.
Oyuncak satın alırken, oyuncak kutularının üzerindeki yaş
sınırlamalarına özellikle dikkat etmelisiniz. Bunlar çocukların
zihinsel kapasitelerinin yanı sıra güvenlik nedenleriyle de
konulmuştur. Eğer kutudaki yaş sınırı 3 yaş üzerini
gösteriyorsa, bunun nedeni bu oyuncakların daha küçük
yaştakilerin ağızlarına sokabilecekleri küçük parçalarının
olmasıdır.Artık daha karmaşık oyunlardan hoşlanır. Örneğin
elbiselerini kendi çıkarmak isteyebilir.
Bebeğiniz bir an çok anlayışlıyken hemen sonrasında
huysuzlaşabilir ve dediklerinizi dinlemeyebilir. Etrafında
oynayacak birileri olduğunda dediklerinizi daha kolay kabul
eder. Her ne kadar bu dönemde beraber oynamasalar da yakınında
bir yaşıtı olması hoşuna gider, ancak genelde daha büyük
çocuklarla oynamayı tercih eder.
Oyuncak hayvanlar bu dönemde bebeğinizin favori oyuncaklarıdır
ve genelde 1-2 tanesine çok bağlanırlar. Bu oyuncaklar genelde
uykuya "geçişe" yardımcı olup, sizin bir alternatifiniz olurlar.
Her çocukta farklılık göstermekle beraber ayrılma korkusunu bu
dönemde yoğun yaşarlar. İnsan yadırgama da aynı şekilde
değişkendir: bir yere gidildiğinde yakınında olmaya çalışın,
evdeyken bebek kendi başına dolaşabilir ve keşfe çıkabilir. Her
ne kadar yadırgama son bir iki aydır azalmış olsa da
hareketlendikten sonra tekrar başlayabilir.
Bu ay sonunda bebeğiniz bir mizah anlayışı geliştirecektir.
Örneğin yaptığı bir şeye güldüğünüzü gördüğünde bunu tekrar
tekrar yapar.
Bu dönem bebeğiniz aynı zamanda farklı ruh hallerini de
yansıtacaktır. Bebeğin ruh hali tamamen sizin ruh halinize
bağlıdır; eğer siz çok sinirliyseniz, bebeğinizi sakin tutmak
pek mümkün olmayacaktır. Sinirli olduğu zamanlarda kısa bir süre
için bebeği odasında yatağına bırakıp, kapısını kapatabilir ve
biraz sakinleşmesini bekleyebilirsiniz. Göreceksiniz, gösterecek
insan olmadığında bebeğinizin siniri hemen geçecektir.
Bebeğinize disiplin verirken tutarlı olmanın önemini daha önce
belirtmiştik. Ancak yaşı ilerledikçe çevresinde her şeyin
tutarlı olmadığını anlayacaktır. Eğer sürekli bebeğin arkasında
koşturursanız, bir zaman sonra size dikkat etmeyi bırakacaktır.
Planladığınız disiplin taktiklerini tehlike potansiyeli olan
veya çevresini rahatsız eden durum ve davranışlar için
saklamalısınız. Hatırlanması gereken ne kadar az kural olursa,
bunları uygulaması da o kadar kolay olur.
Yakında bebeğiniz 1. yaşını kutlayacak. Her ne kadar bu yaşgünü,
bebekliğin bitişini gösterse de bebekçe davranışların bitmiş
olduğunu göstermez. Ancak bebekliğin verdiği çaresizlik dönemi
arkada kalmış ve olgunlaşma dönemine girilmiştir. Ve sizin "çok
özel" bebeğiniz, "çok özel" bir çocuk olma yolunda hızla
ilerlemektedir.
12.AY DÖNÜM NOKTALARI
SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL
• Anne-babaya, tanıdıklarına ve sevdiği nesnelere şefkat ve ilgi
gösterir.
• Uykuya karşı direnir.
• Ruh halleri değişkenlik gösterir.
• Anne-babadan ayrılmaya karşı çok tepki gösterir.
• Ebeveynlerden, gereğinden fazla yardım bekler.
• Sevmediği yemeklere veya yemek yedirilmeye direnir.
• Espri anlayışı gelişir.
• Kalkma, yürüme ve dolaşma karışımı bir eylem içersindedir.
• Tutunmadan bir iki adım atar veya tekerlekli bir oyuncağa
dayanarak yürür.
• Karyoladan tırmanabilir.
• Merdiven çıkabilir.
• Ayaktayken kolayca oturma pozisyonuna geçebilir.
• Çömelme pozisyonundan ellerini kullanarak ayağa kalkabilir.
• Telefon, araba gibi oyuncakları kullanmayı öğrenir.
• Bir eli diğerine tercih eder.
• İki nesneyi kol altlarına sokup, üçüncüsünü eline alabilir.
• Kendisine verilen talimatları ve söylenilen pek çok şeyi
anlar.
• "Anne" dışında bir iki kelime daha söyleyebilir.
• Dergi ve kitaplardaki hayvanları tanır.
• Kaybolan bir nesneyi, görmese bile son bulduğu yere bakar.
• Olayları daha uzun süre hatırlar.
