Ergenlik
döneminde beyinden gelen uyarılar, yumurtalıklardan östrojen
ve progesteron adı verilen hormonların salınmasını sağlar.
Adet siklusu bu hormonlar tarafından düzenlenir. Kız çocukları
doğduğunda yumurtalıklarında 400.000 civarında yumurta vardır.
Doğumdan ergenlik dönemine dek geçen sürede yumurtaların bir
kısmı dejenere olur. Ergenlik ile birlikte her ay bir yumurta
olgunlaşarak atılır. İlk adet kanamasına menarş denir. Adet
kanaması 9-16 yaşları arasında başlar.
1–14.Gün; Bu günler siklusun östrojen fazı olarak da
adlandırılır. Adet kanamasının başladığı ilk gün östrojen en
düşük düzeydedir. Hipofiz bezine gönderilen sinyaller ile FSH
adı verilen hormon salınır, bu hormon yumurtalıklardan
östrojen üretimini uyarır.
1. Gün; Adet kanaması başlar. Miktarı önemli olmamakla
birlikte kanamanın başladığı ilk gün siklusun 1. günü olarak
sayılır. Kanama genellikle 28 günde bir görülür. Bu dönemde
yumurtalıklardan salınan yumurta döllenmediği taktirde rahmin
iç tabakası ile beraber atılır. Adet kanamasının başladığı ilk
gün sancılı geçebilir.
2– 5. Gün; Kanama giderek azalır.
6. Gün; Kanama durur, bu arada yumurtalıktaki folikül adı
verilen kese içinde bulunan yumurta büyümeye devam eder.
7–12. Gün; Yumurtayı içinde bulunduran kesecik büyür ve
östrojen üretimi devam eder. Rahmin iç tabakası giderek
kalınlaşır.
13–14.Gün; Ovulasyon (yumurtlama), olgunluğa erişen yumurtanın
yumurtalıklardan salınmasıdır. Bu dönemde cinsel ilişkide
bulunulursa gebelik gerçekleşebilir. Yumurtlamanın
gerçekleştiği günlerde karnın alt kısmında ve kasıklarda hafif
ağrı olabilir. Çok az kanamanın da görülebildiği bu günlerde
vücut ısısı artar.
15–28. Gün; Adet siklusunun ikinci yarısında yumurtalıklardan
progesteron adı verilen hormon salınır. Progesteronun etkisi
ile rahmin iç tabakası kalınlaşarak gebeliğe hazırlanır.
15–18.Gün; Yumurtalıklardan salınan yumurta tüpler aracılığı
ile rahme gelir. Bu arada östrojen düzeyi düşmeye başlar ve
yumurtalıklardan progesteron adı verilen hormon salınır.
19–20.Gün; Rahim gebeliğe hazırdır. Progesteron endometrium
adı verilen rahmin iç tabakasının kalınlığını arttırır.
Premenstrual sendroma da neden olan bu hormon duygusal
değişikliklere ve ciltte bozukluklara neden olur.
21–28.Gün; Progesteron ve östrojen yüksekliği devam eder.
Bunlar göğüslerde ağrı ve hassasiyete, vücutta şişliğe, belli
gıdalara karşı aşırı istek duyulmasına neden olur. Tuzlu
gıdalar yendiğinde şişlik artar. Yumurta döllenmediği zaman
gebelik oluşmaz, progesteron ve östrojen düzeyi azalır ve adet
kanaması başlar.
kaynak:www.yeditepehastanesi.com.tr
